Verslag evaluatiebijeenkomst 17 mei 2011 Aanwezig: KBO Aalten, KBO Didam, KBO Hengelo, KBO Keijenborg, KBO Lichtenvoorde, KBO Mariënvelde, KBO Montferland, KBO Vragender, KBO Wehl, PCOB Aalten, PCOB Dinxperlo, PCOB Wisch, ANBO Borculo, ANBO Neede, ANBO Ruurlo, ANBO Wisch, Seniorenraad Didam, Seniorenbond Gendringen, Seniorenraad Winterswijk, RSBO Achterhoek. Totaal: 41 personen. 1. Opening Voorzitter a.i. dhr. Heersink opent de vergadering. Werkplan 2011-2012 Een aantal genodigden heeft het werkplan 2011-2012 van de RSBO A niet ontvangen. Deze worden ter plekke gekopieerd. Besloten wordt dat afdelingsbesturen schriftelijk (via e-mail of post) kunnen reageren op het conceptwerkplan tot 20 juni a.s. Reacties kunnen naar: mariska@sbog.nl Samenwerkingsovereenkomst vaststellen De conceptsamenwerkingsovereenkomst wordt vastgesteld. Deze zal nog voorgelegd worden aan de gewesten van de drie ouderenbonden en dan voor ondertekening verstuurd worden naar alle afdelingen. Verkiezing leden coördinatiecommissie en klankbordgroepen Dhr. Th. Groot Zevert is op medisch advies gestopt met de RSBO A. Zijn plaats wordt ingenomen door dhr. J. Janssen. Mw. Keuper-Wildschut is vervangen door dhr. H. Nijkamp. De functie van voorzitter is nog niet ingevuld. Dhr. Heersink doet een oproep om geïnteresseerden aan hem door te geven. Aan het eind van de bijeenkomst wordt afscheid genomen van dhr. Groot Zevert. 2. Klankbordgroepen Verkeer en Vervoer - dhr. Dijkstra Er wordt gewerkt aan het verbeteren van de toegankelijkheid van treinstations. Twee keer per jaar komen de contactpersonen bij elkaar. Het adviesbureau Delfini is daar ook vaak bij aanwezig (zij adviseren gemeenten en provincie over aanpassingen van stations). De lijn Winterswijk-Zutphen is een problematische die in de gaten wordt gehouden. Op de lijn Arnhem-Winterswijk zullen waarschijnlijk toiletten komen. Het stationsonderzoek heeft vervolg gekregen in andere regio's in Gelderland. Op de OV-chipkaart heeft de klankbordgroep weinig invloed. Dit is nog steeds in beweging. De regiotaxi loopt steeds beter. De gebruikersgroep functioneert goed. Menselijke fouten zijn lastig te voorkomen en zullen blijven bestaan. In de Achterhoek heeft Syntus plaatsgemaakt voor Arriva, die het tot dusverre goed doet. Op het gebied van de verkeersveiligheid heeft de klankbordgroep contact gelegd met VVN. Ouderen en afdelingen kunnen voor klachten over de verkeersveiligheid terecht bij de steunpunten van de VVN. De adressen van deze steunpunten zijn verstuurd naar alle afdelingsbesturen. Vragen/opmerkingen: - Onlangs werd een voorlichting gegeven over de OV-chipkaart door de SBOG. Deze was goed te volgen in tegenstelling tot een voorlichting door gemeente Berkelland. Deze laatste sloot niet aan bij de doelgroep. - In Arnhem moet men uitchecken bij de ingang van het station terwijl er is toegezegd dat op alle perrons apparaten zouden komen. - De Regiotaxi komt vanaf 1-1-2013 met een nieuwe aanbesteding. In hoeverre kan de klankbordgroep daar invloed op uitoefenen? De Provincie beslist. - Iemand die tijdelijk gebruik moet maken van de regiotaxi krijgt vaak geen indicatie. Gemeenten hanteren een divers beleid; sommige zijn streng qua indicatie afgeven, anderen geven bijvoorbeeld bij het bereiken van de 70-jarige leeftijd meteen een kaart. - Probleem van grensgemeenten; regiotaxi die bij de grens stopt. SBOG is ermee bezig en in gemeente Aalten loopt een pilot voor grensoverschrijdende regiotaxi van deur tot deur. Wonen - dhr. Hebly Het doel van de klankbordgroep wonen is het ondersteunen van de lokale seniorenraden om te zorgen dat de komende jaren voldoende geschikte en betaalbare woningen voor ouderen voor handen zijn in de 8 Achterhoekse gemeenten. Dit is noodzakelijk omdat het Rijksbeleid er op gericht is, de ouderen zo lang mogelijk thuis te laten wonen. Zo nodig met noodzakelijke hulp in een aangepaste woning. De eisen voor een dergelijke woning zijn: - Alles gelijkvloers of een traplift; - Brede deuren (900 millimeter); - Grote slaapkamer en badkamer (rolstoelgeschikt); - Zo dicht mogelijk bij de openbare voorzieningen. De lokale seniorenraden moeten proberen in overleg met de wethouder volkshuisvesting en betrokken directie van de woningcorporatie inzicht te krijgen in het aantal te bouwen nieuwe woningen of te verbouwen of op te plussen woningen in de komende jaren. De afspraak/prestatie kan in een convenant (schriftelijke afspraak) worden vastgelegd. In Montferland is een convenant afgesloten met gemeente en woningcorporatie over welke woningen opgeplust gaan worden. Ook in Aalten is een samenwerkingsproject gestart, 'Woongemak in Aalten', over het opplussen van woningen. Ook in Oost-Gelre loopt een dergelijk project, gekoppeld aan een project van de GGD over valpreventie. Probleem is dat de subsidie die ter beschikking is gesteld opgaat aan het adviesbureau die erbij betrokken is. Er is geen geld meer voor het ondersteunen van mensen die hun woning willen opplussen. Bij eigen woningen moet de bewoner dit zelf bekostigen; bij huurwoningen kan men de verhuurder vragen hierin te investeren. In Aalten is men in overleg met de banken om een leenpakket ter beschikking te stellen waarmee het opplussen bekostigd kan worden. Het oorspronkelijk aantal geplande woningen in de Achterhoek is drastisch gewijzigd. Van ruim 14 duizend naar 6000 duizend voor de komende jaren. In overleg met de provincie hebben de samenwerkende gemeenten in de Achterhoek het totaal aantal woningen over de gemeenten verdeeld. Jaarlijks zal er geëvalueerd worden of de toegewezen aantallen ook gebruikt zijn, zo niet dan wordt een herverdeling gemaakt tussen de gemeenten. Er zal alleen gebouwd gaan worden voor de reële behoefte in de gemeenten. Men wil leegstand van nieuwbouw voorkomen. Tenslotte wordt nog opgemerkt dat woningcorporaties zich ook op de duurdere woningmarkt (de vrije sector) gaan begeven. Europese regelgeving wil voorkomen dat daar ook subsidiegeld in wordt gestoken. Zij hebben bepaald dat bij een inkomen van 35.000 euro geen sociale huurwoning mag worden aangeboden. De maximale huur bedraagt voor de sociale sector 650 euro per maand. Met een inkomen vanaf 35.000 euro moet je dus een duurdere, ongesubsidieerde, woning huren. Als gevolg daarvan willen corporaties nu marktverstorende inkomenspolitiek gaan bedrijven. Dat is geen goede zaak!! Wmo - dhr. Zents RSBO Achterhoek, LOC en Zorgbelang zijn in 2006 gestart met het Achterhoeks netwerk. Zij organiseren twee keer per jaar een bijeenkomst voor de achterban. In 2010 is op 5 maart een bijeenkomst geweest over Indicatiestelling in de zorg. Het CIZ was hierbij betrokken. Op 4 november 2010 ging de bijeenkomst over de Kanteling in de Wmo. De bijeenkomsten worden druk bezocht; op 4 november waren er zelfs 160 aanwezigen. RSBO A heeft de samenwerkingsverbanden in de regio een brief gestuurd met advies en tips over waar men op moest letten bij de nieuwe modelverordening Wmo van de gemeente (gebaseerd op het document van VCP en CSO). In Bronckhorst is het voornemen om de eigen bijdrage afhankelijk te stellen van het inkomen teruggedraaid. Mede op advies van de Wmo-raad aldaar. 3. 'Ouderenbeleid van Provincie Gelderland nu en in de toekomst' Mw. A. Pancras, programmanager wonen, sociaal en cultuur Provincie Gelderland. Mw. Pancras gaat in op wat de provincie doet voor ouderen en zal daarna ingaan op de toekomst. Als laatste worden drie stellingen bediscusieerd. Programma Thuisgeven; looptijd 2008-2011 Doel: bevorderen dat mensen, ook als ze ouder worden, zo goed mogelijk kunnen functioneren in de samenleving, uitgaande van hun wensen en behoeften op het gebied van wonen, welzijn en zorg. De provincie subsidieert vanuit Thuisgeven activiteiten m.n. gericht op innovaties (bv. woonservicegebieden en vernieuwde woonvormen) en zorgt voor kennisuitwisseling (bv. kennisplein www.gelderland.nl/kennispleinthuisgeven en de Domoticabeurs). Er is een Domoticabrochure samengesteld met daarin de oogst van zeven jaar Gelderse woontechniek. Deze kan opgevraagd worden bij de SBOG of bij het programmasecretariaat Thuisgeven (Tel.: 026 359 93 12). Tot 1 september 2011 kan nog subsidie worden aangevraagd bij het programma Thuisgeven. Vragen/opmerkingen: Opplussen van woningen valt niet onder het programma Thuisgeven. Dit valt wel binnen de afdeling Wonen, sociaal en cultuur van de provincie. Levensloopbestendig bouwen valt niet onder het programma Thuisgeven. Na 2011 zal alle kennis opgedaan met het programma zo goed mogelijk worden geborgen. Regionale sociale agenda De provincie doet veel samen met de regio's. Zo heeft zij debatten georganiseerd (na analyseonderzoeken) per regio waarbij speerpunten zijn gekozen. De gemeenten komen met programma's zodat begin 2012 regiocontracten afgesloten kunnen worden. De provincie ondersteunt ook met financiële middelen. In de Achterhoek is het speerpunt 'meer preventie, minder dure zorg' als eerste uit de bus gekomen. De provincie is ook verantwoordelijk voor het openbaar vervoer. Er komt een nieuwe aanbesteding voor de regiotaxi. Ondersteuning Wmo Het is een provinciale taak om gemeenten te ondersteunen bij de Wmo. Dit doet zij door ondersteuningsinstellingen te subsidiëren die op hun beurt gemeenten helpen om de Wmo uit te voeren. Deze ondersteuningsinstellingen zijn Zorgbelang, Spectrum e.d. Verder is er een zogenaamde Wmo-makelaar actief geweest (2007-2009) die bemiddelde tussen de gemeenten en de ondersteuningsinstellingen. Als laatste organiseert de provincie bijeenkomsten voor gemeenten waar kennis uitgewisseld kan worden. Vragen/opmerkingen: In het huidige programma is geen mogelijkheid voor de ondersteuning van valpreventie. Zij heeft wel eerder zg. beweegtuinen gesubsidieerd. Het NOC/NSF ondersteunt ook meer bewegen voor ouderen. Toekomstbeleid van provincie Gelderland t.a.v. ouderen Ontwikkelingen in de Achterhoek: - Demografisch: meer ouderen en minder mensen. - De verantwoordelijkheid ligt in eerste instantie bij de burger. - Van ziekte en zorg naar gezondheid en gedrag (preventie). - De gemeente is als eerste aan zet. Het nieuwe college gedeputeerde staten vindt het volgende van belang: . Mensen zijn zelf goed in staat om zelf nieuwe stappen te zetten/initiatief te nemen . Zorg voor naasten en het belang van vrijwilligerswerk neemt toe . Gemeenten zijn aan zet voor wat betreft het sociale beleid (Wmo) . Provincie werpt geen belemmeringen op en ondersteunt gemeenten. Kortom de aanjaagfunctie van de provincie is verdwenen. De gemeenten moeten nu zelf meer initiatief nemen. Hier ligt ook een taak voor de ouderenbonden. Burgers zullen ook meer zelf initiatief moeten nemen; mensen willen ook eigen regie. Op 29 juni gaat Gedeputeerde staten in gesprek met Provinciale staten over het nieuwe coalitieakkoord. Het komende half jaar zal het nieuwe sociale profiel van de provincie besproken worden. Er zal duidelijkheid komen over: wat de provincie doet en wat gemeenten; vervolg van het programma Thuisgeven?; ondersteuning door instellingen en hoeveel middelen de provincie hiervoor over heeft. Stelling 1: Provincie moet zich niet bezig houden met ouderenbeleid, dat is voor gemeenten. Reacties: . Een toezichthoudende taak van de provincie op criteria die gemeenten hanteren is er dan niet. Financieel heeft de provincie wel een toezichthoudende taak. . Gemeente kan beter bepalen wat nodig is aan beleid. . Opleiding van Vrijwillige ouderenadviseurs moet provinciaal plaatsvinden. Lokaal is dit Niet haalbaar; eventueel wel regionaal. Stelling 2: Ouderen kunnen een grotere bijdrage leveren aan de samenleving. Reacties: . De meeste aanwezigen zijn het hiermee eens; voorbeeld wordt aangehaald uit Ierland, daar worden ouderen na de VUT gestimuleerd om een eigen onderneming te starten. . Als ouderen geen bijdrage leveren stort de samenleving in. Stelling 3: Krimpen van de bevolking in de Achterhoek geeft meer ruimte voor ouderen. Reacties: . Deze stelling geeft stof tot nadenken over de voordelen van de veranderende demografie. . Waarom wordt niet meer geïnvesteerd in industrie in andere delen dan het westen van het land? Het westen wordt steeds voller en men investeert in wegen en werkgelegenheid terwijl in de andere delen krimp plaatsvindt.